Jesień w ogrodzie

Pielęgnacja trawnika jesienią

Prace w ogrodzie jesienią warto zacząć od trawnika. Wzrost trawy jesienią nie jest już tak intensywny jak wiosną, dlatego nie wymaga częstego koszenia. Ostatnie koszenie trawnika wykonujemy pod koniec października lub na początku ciepłego listopada. Wysoka trawa zostawiona na zimę może prowadzić do rozwoju pleśni śniegowej w okresie zimowym. Między trawą a śniegiem tworzą się warunki sprzyjające rozwojowi grzyba — zalegający na trawniku śnieg tworzy ekstremalne środowisko beztlenowe, w którym choroba szybko się rozprzestrzenia i może zająć nawet całe połacie trawników.

Ostatnie koszenie trawy przed zimą nie powinno być zbyt też zbyt niskie – trawa niższa, niż 4 cm będzie narażona na wysychanie i przemarzanie w okresie zimowym. Przed przystąpieniem do koszenia i dbania o ogród jesienią, musimy usunąć z powierzchni trawnika liście i opadłe owoce. Przydadzą się nam do tego grabie z długim trzonkiem, którymi zgrabimy odpadki na kompost lub do pojemnika na biodegradowalne odpady.

Po koszeniu trawnika usuwamy trawę, chwasty i mech oraz grabimy opadłe liście. Przy większym trawniku warto zainwestować w dmuchawę, lub odkurzacz ogrodowy, przystosowany do sprzątania organicznych odpadów. Pielęgnacja trawnika na jesień będzie wymagała również napowietrzenia warstw gleby. Trawnik musimy napowietrzyć, używając specjalistycznych narzędzi (aeratora lub wertykulatora), które rozluźniają ciasno ubitą ziemię. Narzędzia do prac ogrodowych możemy wypożyczyć w sklepie ogrodniczym. Przygotowany w ten sposób trawnik będzie łatwiejszy w pielęgnacji na wiosnę. Dodatkowo, możemy przeprowadzić jesienne nawożenie trawnika.

Szczegółowe badania na temat zimowania traw, pH gleby i oceny przydatności różnych odmian na murawy można znaleźć w publikacjach badawczych Instytutu Hodowli i Aklimatyzacji Roślin (IHAR-PIB).

Przygotowanie rabat na zimę

Rabaty z roślinami jednorocznymi musimy dokładnie wypielić i oczyścić z resztek przekwitłych roślin. Kiedy usunęliśmy stare nasadzenia, możemy przejść do nawożenia rabaty. Prace w ogrodzie jesienią to także przygotowanie ogrodu pod kolejny sezon. Możemy użyć gotowej mieszanki ze sklepu ogrodowego – świetnie sprawdzają się nawozy potasowe, fosforowe lub wieloskładnikowe. Możemy też nawozić obornikiem lub kompostem. Aby określić, jakich składników potrzebuje nasza rabata, warto wykonać test kwasowości gleby. Wtedy będziemy mieć pewność, czego potrzebuje podłoże pod przyszłoroczne rośliny. Po nawożeniu musimy dokładnie przekopać ziemię.

W przypadku rabaty z roślinami wieloletnimi warto je przyciąć i usunąć uschnięte części. To optymalny moment, aby przed planowanym nawożeniem przeprowadzić na rabatach zabiegi fitosanitarne przy użyciu specjalistycznych preparatów ochrony roślin, zwłaszcza w przypadku zaobserwowania żerowania szkodników lub objawów chorób grzybowych.

Jesień w sadzie - kiedy przycinać drzewka owocowe?

Zgodnie z zasadami prawidłowej sztuki ogrodniczej, należy bezwzględnie unikać przycinania drzew i krzewów owocowych w okresie jesiennym od września do listopada. Wykonanie cięcia w tym terminie pozostawia otwarte rany, co przed nadejściem zimy drastycznie zwiększa ryzyko przemarznięcia tkanek oraz rozwoju groźnych infekcji grzybowych. Doświadczeni ogrodnicy zalecają, aby główne cięcie większości drzew owocowych przeprowadzać późną zimą i na przedwiośniu, czyli w okresie od lutego do marca, jeszcze przed ruszeniem wegetacji. Z kolei gatunki pestkowe takie jak wiśnie czy czereśnie przycinamy latem, bezpośrednio po zakończeniu zbiorów, co pozwala im na bezpieczne zabliźnienie ran przed spadkami temperatur.

Za to jesień to doskonały czas na pielęgnację drzewek, które w tym roku wydały owoce. Nawożenie drzew owocowych jesienią wykonujemy już po zbiorach. Do nawożenia wykorzystajmy połowę rocznej dawki preparatu z azotem i pełną dawkę nawozu z potasem.

Jeśli drzewka zostały zainfekowane przez szkodniki lub chorobę, usuwamy i palimy lub wyrzucamy w worku chore pędy i liście, aby zapobiec dalszemu rozprzestrzenianiu się choroby, następnie aplikujemy preparat leczniczy. Jeśli pojawiły się grzyby, środek grzybobójczy aplikujemy przed pierwszymi mrozami.

Jak rozpoznać choroby drzew owocowych?

Jeśli drzewko słabo owocowało, a na liściach pojawiły się jasne plamki, oznacza to, że zainfekował je Rubinowiec owocowiec. Pajęczak żerujący na liściach najczęściej atakuje jabłonie, grusze oraz krzewy z rodziny różowatych.

Brzoskwinie, czereśnie, śliwy oraz morele są narażone na atak leukostomozy drzew pestkowych. Liście na porażonym chorobą pędzie więdną, brązowieją i obumierają. Na korze gałęzi i pni pojawiają się tarczki koloru szaro-białego oraz drobne, brunatnoczerwone grudki. Porażone drzewa pestkowe gumują i tracą plony. Rozwój choroby może powodować odpadanie kory i obumieranie drzewek.

Krzewy owocowe może atakować Wielkopąkowiec porzeczkowy. Szkodnik żeruje głównie na krzakach porzeczek, ale może atakować też inne krzewy owocowe. Jego obecność objawia się powiększonymi i zamkniętymi pąkami na porzeczkach. Obecność szkodnika obniża owocowanie oraz odporność rośliny na mróz i szkodliwe czynniki atmosferyczne.

Kiedy i czym przykrywać rośliny na zimę w ogrodzie?

Sposób okrywania roślin na zimę różni się od gatunku i jego specyficznych wymagań. Byliny i krzewy przykrywamy po pierwszym przymrozku. To pozwoli roślinom przyzwyczaić się do niższych temperatur. Zbyt wcześnie przykrycie może spowodować gnicie lub zbyt wczesny wzrost rośliny. Przedwczesne zakładanie okryć zimowych niesie też ze sobą ryzyko stworzenia idealnego siedliska dla gryzoni, które, szukając schronienia przed chłodem, mogą poważnie uszkodzić system korzeniowy oraz pędy chronionych roślin. Do osłony roślin na zimę używamy materiałów przepuszczających powietrze – włókniny ogrodowej lub słomianych mat. Sprawdzą się też gałęzie drzew iglastych – świerk, jodła lub sosna. Okrywanie roślin agrowłókniną lub gałęziami na zimę ma na celu zabezpieczenie ich przed wysuszeniem i przemarzaniem.

Ściółkowanie roślin przed zimą

Jesienią musimy też zadbać o korzenie roślin. Ściółkowanie możemy wykonać, obsypując podłoże dekoracyjną korą, trocinami lub wiórami. Dodatkowa warstwa izolacji zapobiegnie wysuszeniu gleby. Wiosną wystarczy zebrać nadmiar ściółki, zostawiając cienką warstwę. Wióry i trociny pochodzące z drewna iglastego mogą zakwasić ziemię, dlatego nie nadają się do ściółkowania roślin zasadolubnych. Kora pod drzewka owocowe musi być odpowiednio dobrana. Na wapienną glebę o wysokim pH 7,0-8,0 lepiej stosować słomę lub korę pochodzącą z drzew liściastych, lub przekompostowaną korę sosnową. Nie wykazuje tak mocnych właściwości zakwaszających, jak świeża kora sosnowa. Rośliny możemy też podsypać kompostem lub obornikiem, które dodatkowo wzbogacą glebę w istotne dla roślin składniki odżywcze.

Jakie kwiaty sadzimy jesienią?

Od września możemy zacząć przygotowywać ogród na wiosnę. Do wczesnych dni listopada warto posadzić rośliny cebulowe, które zakwitną w następnym roku. Są to np. krokusy, szachownice, przebiśniegi, tulipany i narcyzy, hiacynt i czosnek ozdobny. Najwcześniej, bo jeszcze we wrześniu należy sadzić cebulice i kosaćce żyłkowane.

O czym jeszcze pamiętać przed zimą?

Zabezpieczmy przed zimą meble ogrodowe, narzędzia i akcesoria, takie jak poduszki i parasole, aby cieszyć się nimi w następnym sezonie letnim. W ostatnich ciepłych dniach warto je dokładnie wyczyścić, aby służyły nam jak najdłużej. Drewnianą architekturę ogrodową i meble trzeba zabezpieczyć warstwą impregnatu, bejcy lub innego preparatu.  Jak zabezpieczyć drewniany taras na zimę? Używając odpowiednich produktów, polecanych do danego gatunku drewna. Preparaty wnikną w strukturę materiału i zapobiegną przedwczesnemu zniszczeniu desek przez niekorzystne warunki atmosferyczne, szkodniki i choroby drewna.

Jesień to doskonały czas na przygotowanie planów na kolejną wiosnę i lato. Możemy zaplanować nowy wygląd rabat i ścieżek w ogrodzie, które będą nas cieszyć w kolejnym roku! Do aranżacji ogrodowych możemy wykorzystać płyty chodnikowe z gresu. Są trwałe, wysoko odporne na działanie wilgoci oraz działanie niskich temperatur.